Doğal Taş Takı Yapımı: Bileklik ve Kolye Nasıl Yapılır?
Doğal taş bileklik yapmak için üç şey yeterlidir: kalibre boncuk, elastik ip ve makas. Kolye biraz daha fazla malzeme ister (çelik halat, sıkıştırma boncuğu, kilit ve pense). En kritik nokta malzeme seçimidir — yanlış ip veya uyumsuz sertlikte taşlar bir araya gelince takı kısa sürede bozulur. Aşağıda adım adım yapım ve en sık yapılan hatalar var.
Gerekli Malzemeler
Bileklik için: Kalibre doğal taş boncuk (genellikle 6, 8 veya 10 mm), 0,8-1 mm elastik ip, makas, isteğe bağlı olarak yapıştırıcı ve kapatma boncuğu.
Kolye için: Boncuk, çelik halat (tiger tail) veya ipek ip, sıkıştırma boncuğu (crimp), kilit (karabina), yassı pense ve yan keski.
Ortak: Boncuk tepsisi (taneler kaçmasın diye), cetvel, ölçü için mezura.
Elastik ip kalınlığı boncuk deliğine uygun olmalıdır; çok ince ip kopar, çok kalın ip deliği zorlar ve taşı çatlatabilir.
Bileklik Yapımı: Adım Adım
1. Bilek ölçüsü alın. Mezurayla bileği ölçün ve 1-1,5 cm ekleyin. 8 mm boncukla 18 cm'lik bir bileklik yaklaşık 22 tane eder.
2. İpi kesin. Ölçünün iki katı uzunlukta kesin; fazlası düğüm ve tutuş payıdır.
3. İpi önceden gerin. Elastik ipi birkaç kez çekerek gerdirin. Bu adım atlanırsa bileklik takıldıktan sonra gevşer.
4. Boncukları dizin. Bir ucuna geçici bir tutucu (klips veya bant) takın ki taneler kaçmasın.
5. Düğüm atın. Cerrahi düğüm önerilir: normal düğümün ilk hamlesini iki kez sarın, sonra tamamlayın. Tek düğüm zamanla açılır.
6. Yapıştırın ve gizleyin. Düğüme bir damla yapıştırıcı (jel kıvamlı, hızlı kurumayan) sürün, kuruduktan sonra düğümü en yakın boncuğun deliğine çekerek gizleyin.
7. Fazlalığı kesin. Uçları boncuğa yakın kesin ama tam dibinden değil; birkaç milimetre pay bırakın.
Kolye Yapımı: Adım Adım
1. Uzunluğa karar verin. Choker 40 cm, klasik 45 cm, uzun kolye 60 cm ve üzeri.
2. Halatı kesin. Hedef uzunluğa 10 cm ekleyin; kilit ve sıkıştırma payı için.
3. Kilidi bağlayın. Halatın ucunu sıkıştırma boncuğundan geçirin, kilide dolayın ve geri sıkıştırma boncuğuna sokun. Yassı penseyle boncuğu ezin.
4. Boncukları dizin. Simetri istiyorsanız ortadan başlayıp iki yana doğru ilerleyin.
5. Diğer ucu kapatın. Aynı sıkıştırma işlemini uygulayın; halatı fazla germeyin, kolye sert durmamalı.
6. Kontrol edin. Kilidi açıp kapatın, halat kıvrımlarında kırılma olup olmadığına bakın.
En Sık Yapılan 6 Hata
İpi önceden germemek. Bileklik ilk takıştan sonra sarkar. En sık yapılan hata budur.
Uyumsuz sertlikte taşları yan yana dizmek. Safir (9) yanında selenit (2) kullanırsanız yumuşak taş kısa sürede çizilir. Aynı bileklikte sertlik farkını 2-3 basamakla sınırlayın.
Yanlış kalınlıkta ip. Deliği zorlayan kalın ip taşı çatlatır; ince ip kopar.
Tek düğüm. Elastik ipte tek düğüm zamanla açılır; cerrahi düğüm kullanın.
Yapıştırıcıyı boncuğa bulaştırmak. Gözenekli taşlarda (firuze, havlit, lapis) yapıştırıcı kalıcı leke bırakır.
Boyalı taşları ıslak elle dizmek. Boya ele ve ipe bulaşır; boyalı boncukları önce kuru bezle test edin.
Boncuk Seçerken
Kalibrasyon. Tanelerin birbirine eşitliği. Ucuz dizilerde 1-2 mm fark olabilir; bu takının görünümünü bozar.
Delik kalitesi. Delik kenarları çapaklı olmamalı; çapak ipi keser. Diziyi alırken birkaç taneyi ışığa tutup bakın.
Boyalı mı doğal mı. Çok canlı tek tonlu renkler boyama göstergesidir. Islak beyaz bezle silerek test edin.
Sertlik. Bileklik en çok sürtünen takıdır; Mohs 7 ve üzeri taşlar uzun ömürlüdür.
Dizi genellikle 38-40 cm'dir ve 8 mm boncukta yaklaşık 48 tane çıkar — yani bir diziden iki bileklik yapılabilir.